Διευκρινίσεις για το ωράριο των εκπαιδευτικών / Για τις επισκέψεις γονιών / Γνωμοδότηση της νομικής υπηρεσίας της ΟΛΜΕ

                                ΑΓΩΝΙΣΤΙΚΗ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗ Α ΕΛΜΕ ΑΘΗΝΑΣ

   Διευκρινίσεις σχετικά με το ωράριο των εκπαιδευτικών /  Διευκρινίσεις για τις ενημερώσεις - επισκέψεις των γονιών

 Στο τέλος της ενημέρωσης διαβάστε και τη γνωμοδότηση

της νομικής υπηρεσίας της ΟΛΜΕ.

--   Ο νόμος σε καμία περίπτωση δεν ορίζει ότι είναι υποχρεωτικό το ωράριο 8.00-14.00.  Ο νόμος αναφέρεται στην παραμονή στο σχολείο και βάζει ανώτατο όριο τις 6ώρες ημερησίως, εφόσον εκτελούνται εξωδιδακτικές εργασίες που ανατέθηκαν. Το 6 ώρες ημερησίως λοιπόν είναι, κατά το νόμο, απλώς το ανώτατο όριο και ΟΧΙ το  ωράριο. Σε περίπτωση, που στον/στην εκπαιδευτικό δεν έχει ανατεθεί συγκεκριμένο εκπαιδευτικό/διοικητικό έργο, δικαιούται να αποχωρήσει από το σχολείο μετά την λήξη του διδακτικού του ωραρίου και δικαιούται να προσέρχεται στο σχολείο πριν την έναρξή του διδακτικού του ωραρίου κι όχι υποχρεωτικά στην έναρξη του ημερησίου σχολικού προγράμματος.

--   Το εργασιακό ωράριο των εκπαιδευτικών είναι κατ’ ανώτατο 30 ώρες.  Το διδακτικό ωράριο των εκπαιδευτικών είναι 23 ώρες για όσους έχουν ως 6 χρόνια υπηρεσίας, 21 ώρες από 6 έως 12 χρόνια, 20 ώρες για  πάνω από 12χρόνια έως 20 χρόνια και 18 ώρες από πάνω 20 χρόνια. Αίτημα μας βέβαια παραμένει η επαναφορά του στο προ του νόμου/2013 διδακτικού ωραρίου. Επίσης το διδακτικό ωράριο είναι απαραβίαστο  και καθορίζεται από το ν.4152/2013 (ΦΕΚ Α΄107/9.5.2013) και την παράγραφο 3 του άρθρου 48 του ν. 2413/1996 (Α΄ 124).

--  Με τη λήξη του διδακτικού του ωραρίου ο εκπαιδευτικός μπορεί να αποχωρήσει, εκτός αν κάποια φορά (όχι κατ’ εξακολούθηση) του έχει ανατεθεί από το σύλλογο διδασκόντων άλλο συγκεκριμένο έργο (εκπαιδευτικού / παιδαγωγικού-πολιτιστικού χαρακτήρα) ή υπάρχει συνεδρίαση του συλλόγου διδασκόντων.

 Τι ισχύει για τις συναντήσεις με γονείς.

Σύμφωνα με το Άρθρο 4 - Προεδρικό Διάταγμα 126/2016  (Περί σχολικού και διδακτικού έτους και της αξιολόγησης των μαθητών του Γυμνασίου):

Με ευθύνη του Διευθυντή και με απόφαση του Συλλόγου των διδασκόντων κατά τη διάρκεια του πρώτου μήνα των μαθημάτων οργανώνεται μία (1) συνάντηση κηδεμόνων, με σκοπό ο Διευθυντής να τους ενημερώσει για τη λειτουργία της σχολικής μονάδας και κάθε εκπαιδευτικός να τους ενημερώσει για το περιεχόμενο, τους στόχους, τον τρόπο εργασίας και τη διαδικασία της αξιολόγησης όσον αφορά τα γνωστικά του αντικείμενα.

Σύμφωνα με το νόμο 1566/1985 (Άρθρο 13, Παράγραφος 8), όπως έχει τροποποιηθεί και ισχύει με τον Νόμο 4823/2021 (Άρθρο 101):

Η ενημέρωση των γονέων ορίζεται ρητά από τη νομοθεσία ως εξωδιδακτικό (διοικητικό / εκπαιδευτικό) έργο.

Ο νόμος αναφέρει ότι ο Διευθυντής μπορεί να αναθέσει στους εκπαιδευτικούς τέτοια καθήκοντα (συμπεριλαμβανομένης της ενημέρωσης γονέων) «εκτός του διδακτικού και εντός του εργασιακού ωραρίου». Αυτό σημαίνει πρακτικά ότι οι συναντήσεις γίνονται τις ώρες που οι εκπαιδευτικοί δεν έχουν μάθημα, αλλά βρίσκονται ακόμα στο σχολείο.

Επομένως:

Δεν  μπορεί να επιβληθεί υποχρεωτική εκτός εργασιακού ωραρίου συνάντηση, καθώς αυτό θα αποτελούσε υπέρβαση του νόμιμου εργασιακού τους ωραρίου. Επομένως η εκτός εργασιακού ωραρίου συνάντηση με γονείς, γίνεται εθελοντικά και δεν υπάρχει καμία υποχρεωτικότητα για τη συμμετοχή των εκπαιδευτικών.

Αλλά υπάρχει λύση για συνάντηση με γονείς εντός ωραρίου: Για τον λόγο αυτό, υπάρχει η ειδική άδεια σχολικής παρακολούθησης με αποδοχές για τους εργαζόμενους γονείς στον ιδιωτικό και δημόσιο τομέα. Με τη χρήση αυτής της άδειας οι γονείς μπορούν να επισκεφτούν το σχολείο στο πλαίσιο του εργασιακού ωραρίου των εκπαιδευτικών.

Τι ισχύει για την κάλυψη κενών

-- Ο Ν. 1566/85 κάνει σαφή διάκριση μεταξύ εργασιακού και διδακτικού ωραρίου, ορίζοντας με σαφήνεια ότι οποιαδήποτε απασχόληση στην τάξη εντάσσεται σε διδακτικό ωράριο. Επίσης, έχει κριθεί από την νομολογία των Δικαστηρίων  ότι η αντικατάσταση εκπαιδευτικού, που λείπει ή η κάλυψη κενού ή η απασχόληση των μαθητών/τριων με οποιονδήποτε τρόπο, σαφώς συνιστά παροχή διδακτικού έργου. Υπό την έννοια αυτή, η ανάθεση απασχόλησης των μαθητών/τριων ή η αντικατάσταση εκπαιδευτικού ή η κάλυψη κενού θα πρέπει να εντάσσεται στα πλαίσια του διδακτικού ωραρίου των εκπαιδευτικών. Επομένως, ο/η εκπαιδευτικός υποχρεούται να απασχολήσει μαθητές/τριες που για οποιοδήποτε λόγο έχουν κενό, μόνο εφόσον δεν συμπληρώνει το υποχρεωτικό του εβδομαδιαίο διδακτικό ωράριο. Επιπλέον, είναι αυθαίρετη η όποια ερμηνεία πως διαθέσιμος εκπαιδευτικός είναι όποιος/α έχει κενό και διότι  ο όρος «διάθεση εκπαιδευτικών» χρησιμοποιείται στην εκπαιδευτική νομοθεσία μόνο για συμπλήρωση ωραρίου ή για υπερωρία. 

-- Αντίστοιχα, στην περίπτωση που γίνεται αναμόρφωση του ημερήσιου ή εβδομαδιαίου προγράμματος, λόγω απουσίας εκπαιδευτικού, αυτή θα πρέπει να μην παραβιάζει το ημερήσιο ή εβδομαδιαίο ωράριο των εκπαιδευτικών.   Η νομολογία έχει  κρίνει ότι «Η υπέρβαση των ωρών αυτών απασχόλησης χωρίς την τήρηση των νόμιμων διατυπώσεων, αποτελεί παράνομη υπερωρία. Στην εξωδιδακτική απασχόληση περιλαμβάνονται εκδρομές, περίπατοι και εφημερίες των εκπαιδευτικών».  Οποιαδήποτε πρόσθετη ώρα απασχόλησης πέραν των ανωτέρω ωρών (διδακτικού ή εργασιακού ωραρίου)  συνιστά συνεπώς υπερωριακή απασχόληση και θα πρέπει να αμείβεται ως τέτοια. Τα κενά των εκπαιδευτικών εντάσσονται στο  εργασιακό του ωράριο για την εκτέλεση των εξωδιδακτικών καθηκόντων που του έχουν ανατεθεί από το σύλλογο διδασκόντων.   

-- Επομένως αναπληρώνουμε τα κενά μόνο εάν έχουμε μάθημα με εκείνο το τμήμα την συγκεκριμένη ημέρα και δεν μπορεί αυθαίρετα η διοίκηση του σχολείου να υποχρεώνει εκπαιδευτικό «να απασχολεί» τα παιδιά, εάν δεν έχει μαζί τους μάθημα εκείνη την ημέρα. Επιτήρηση μαθητών προβλέπεται μόνο στο διάλειμμα και στην εφημερία μας. Όλες τις άλλες ώρες το σχολείο βρίσκεται σε διδακτικό έργο. Κανείς δεν υποχρεούται στα κενά του να «απασχολεί» με οποιοδήποτε τρόπο τμήματα, πέραν του υποχρεωτικού του διδακτικού ωραρίου.

Η συνεννόηση και η συνεργασία σε ένα Σύλλογο διαμορφώνει πάντα ένα θετικό εκπαιδευτικό περιβάλλον. Κανείς εκπαιδευτικός δεν είναι αδιάφορος και πάντα υπάρχει η διάθεση να βοηθήσουν οι εκπαιδευτικοί όταν προκύψει έκτακτο γεγονός,  όπως ένα κενό στο πρόγραμμα. Όμως αυτό δεν σημαίνει ότι στο όνομα της καλής συνεργασίας θα αποδεχτούμε ως υποχρεωτικές, αρμοδιότητες τις οποίες δεν έχουμε, όπως αυθαίρετα κάποιοι διευθυντές - διευθύντριες προσπαθούν να επιβάλλουν.

-- Σε περίπτωση μη έγκαιρης τοποθέτησης εκπαιδευτικού προσωπικού, ιδιαίτερα με την έναρξη της χρονιάς, οι Σύλλογοι Διδασκόντων διαμορφώνουν τα προγράμματα, όσο επιτρέπει το υποχρεωτικό ωράριο των εκπαιδευτικών που υπάρχει στο σχολείο. Δεν αποδεχόμαστε περικοπή των ωρών του προγράμματος σπουδών ή την εκ περιτροπής διδασκαλία των μαθημάτων για να “μπαλώσουμε” τα κενά.

---    Όσοι εκπαιδευτικοί απασχολούνται σε γραμματειακή υποστήριξη σχολικών μονάδων και σε υπηρεσίες διοίκησης της εκπαίδευσης βάσει της παρ. 6 του άρ. 25 του Ν.4203/2013 η συμπλήρωση ωραρίου αφορά τις ώρες του υποχρεωτικού διδακτικού ωραρίου και μόνο. Οποιαδήποτε αυθαίρετη επέκταση του ωραρίου  για γραμματειακή υποστήριξη ενώ ο συνάδελφος-συναδέλφισσα έχει συμπληρώσει το υποχρεωτικό του ωράριο από τη διοίκηση των σχολικών μονάδων και των υπολοίπων υπηρεσιών εκπαίδευσης  είναι παράνομη και θα πρέπει να καταγγέλλεται στις ΕΛΜΕ.

Για τις συνεδριάσεις των Συλλόγων Διδασκόντων

--     Καμία συνεδρίαση δε μπορεί να γίνεται εκτός εργασιακού ωραρίου ή σε αργίες  [ ν. 1566/85 ]

--   Τα διάφορα σεμινάρια, συνεδριάσεις συλλόγου διδασκόντων, ενημερώσεις-συναντήσεις με γονείς κλπ, δεν μπορεί να απαιτούν την παραμονή των συναδέλφων πέρα από το εργασιακό τους ωράριο, και ασφαλώς σε καμία περίπτωση απογευματινές ώρες. Ακόμη και στην περίπτωση που επιχειρηθεί από τη διεύθυνση του σχολείου να γίνει οτιδήποτε από τα παραπάνω εκτός ωραρίου, αυτή η ενέργεια δεν μπορεί να έχει υποχρεωτικότητα για τους εκπαιδευτικούς.

Τι να κάνουμε

--   Δεν εφαρμόζουμε καμία προφορική εντολή της διοίκησης που αφορά καταστρατήγηση του πλαισίου εργασιακών δικαιωμάτων και σε κάθε περίπτωση απαιτούμε έγγραφη και αιτιολογημένη εντολή.

--  Καλούμε τους/τις εκπαιδευτικούς να μην επιτρέπουν την αυθαιρεσία και παραβίαση των δικαιωμάτων τους και να καταγγέλλουν στην ΕΛΜΕ κάθε τέτοια απόπειρα της διοίκησης.

Γνωμοδότηση της νομικής υπηρεσίας της ΟΛΜΕ

“ H κείμενη νομοθεσία όσο και η νομολογία των δικαστηρίων ορίζουν σαφώς τόσο το εργασιακό όσο και το διδακτικό ωράριο των εκπαιδευτικών: Το διδακτικό ωράριο των εκπαιδευτικών της Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης καθορίζεται με α) την § 13 του άρθρου 14 του ν. 1566/1985, όπως αντικαταστάθηκε με την § Θ2, περ.2, του άρθρου πρώτου του ν. 4152/2013 και β) την § 3 του άρθρου 48 του ν. 2413/1996. Το εργασιακό ωράριο των εκπαιδευτικών Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης ρυθμίζεται με την § 8 του άρθρου 13 του ν. 1566/1985, όπως έχει τροποποιηθεί με την § 2 του άρθρου 101 του ν. 4823/2021. Από την διατύπωση των δύο ως άνω προβλέψεων και από την νομολογία που έχει κρίνει το ζήτημα των ορίων διδακτικής αλλά και διοικητικής απασχόλησης των εκπαιδευτικών προκύπτει σαφώς ότι υφίσταται διάκριση μεταξύ του διδακτικού ωραρίου, που ορίζεται σαφώς και του ωραρίου εργασίας, το οποίο σχετίζεται με την ανάθεση ορισμένου διοικητικού έργου. Ώρες διδασκαλίας είναι αυτές, που παρέχονται εντός της τάξης (συμπεριλαμβανομένων και των διαλειμμάτων) και δεν μπορεί να υπερβεί κατά περίπτωση τις οριζόμενες τον νόμο διατάξεις ενώ από την άλλη πλευρά το διοικητικό έργο, το οποίο μπορεί να τους ανατεθεί, συνδέεται με το γενικότερο εκπαιδευτικό έργο, όπως συμμετοχή σε εορταστικές, αθλητικές και πολιτιστικές εκδηλώσεις, ενημέρωση των γονέων και κηδεμόνων, τήρηση βιβλίων του σχολείου, εκτέλεση διοικητικών εργασιών κλπ. Σε περίπτωση, που στον/στην εκπαιδευτικό δεν έχει ανατεθεί συγκεκριμένο εκπαιδευτικό/διοικητικό έργο, δικαιούται να αποχωρήσει από το σχολείο μετά την λήξη του.”